Περιεχόμενα Άρθρου
Σε δύο πρόσφατες αποφάσεις, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο (ECJ) εξουσιοδότησε δικαιώματα πρόσβασης σε πληροφορίες από ανεξάρτητους επισκευαστές οχημάτων στα δεδομένα οχημάτων βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2018/858.
Οι αποφάσεις είναι πιθανό να διευκολύνουν την πρόσβαση στα δεδομένα του οχήματος σε ανεξάρτητους επισκευαστές οχημάτων.
Οι κατασκευαστές οχημάτων θα πρέπει να εξετάσουν τις συνέπειες αυτού του κανονισμού και αυτών των κρίσεων όσο το δυνατόν νωρίτερα κατά τον σχεδιασμό των οχημάτων τους.
Συγκεκριμένα, υπάρχει πιθανή ένταση μεταξύ αυτής της απαίτησης κοινής χρήσης δεδομένων και άλλων νομικών υποχρεώσεων που ενδέχεται να ισχύουν για τους κατασκευαστές οχημάτων (για παράδειγμα, υποχρέωση ενσωμάτωσης ισχυρών μέτρων κυβερνοασφάλειας στον σχεδιασμό του οχήματος ή οποιωνδήποτε υποχρεώσεων προστασίας δεδομένων που απορρέουν από το Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων της ΕΕ (GDPR- EU General Data Protection Regulation)).
ΥΠΟΘΕΣΗ ATU AUTO-TEILE-UNGER KAI CARGLASS V. FCA ITALY (C-296/22)
Στην απόφασή του (απόφαση) της 5ης Οκτωβρίου 2023 στην υπόθεση ATU Auto-Teile-Unger and Carglass κατά FCA Ιταλίας (C-296/22), το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο – Court of Justice of the European Union – έκρινε ότι τόσο η πρόσβαση ανάγνωσης όσο και εγγραφής στην άμεση ροή δεδομένων οχήματος μέσω των ονομαζόμενων ενσωματωμένων θυρών διάγνωσης (OBD) πρέπει να παραχωρούνται βάσει νόμου σε ανεξάρτητους επισκευαστές οχημάτων και ότι τυχόν περιορισμοί από τους κατασκευαστές οχημάτων δεν επιτρέπεται να υπερβαίνουν τα νομικά πρότυπα που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2018/858.
Η απόφαση βρισκόταν σε διαδικασία προδικαστικής παραπομπής και βασίστηκε στα ακόλουθα γεγονότα: η αυτοκινητοβιομηχανία Stellantis Italy (Stellantis) ζήτησε από δύο ανεξάρτητους παρόχους υπηρεσιών επισκευής ATU και Carglass να εγγραφούν και να συνδεθούν σε έναν διακομιστή Stellantis μέσω συνδρομής βάσει χρέωσης στο προκειμένο να εκτελέσουν διαγνωστικές διαδικασίες οχημάτων μέσω θυρών OBD.
Η Stellantis υποστήριξε ότι το αίτημα αυτό ήταν απαραίτητο για τη διασφάλιση της κυβερνοασφάλειας σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία της ΕΕ και ειδικότερα τον Κανονισμό του ΟΗΕ αριθ. No. 155 ο οποίος περιέχει ενιαίες διατάξεις σχετικά με την ταξινόμηση οχημάτων όσον αφορά την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο.
Η ATU και η Carglass αμφισβήτησαν το αίτημα της Stellantis ενώπιον του Γερμανικού Περιφερειακού Δικαστηρίου της Κολωνίας, το οποίο παρέπεμψε ορισμένα ζητήματα ερμηνείας του δικαίου της ΕΕ στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για έκδοση απόφασης σε προκαταρκτική διαδικασία.
Το Δικαστήριο της Κολωνίας ρώτησε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο εάν, το άρθρο 61 παράγραφοι 1 και 4 του κανονισμού 2018/858, σε συνδυασμό με το [σημείο] 2.9 του παραρτήματος X αυτού, … λαμβάνοντας επίσης υπόψη τις απαιτήσεις που επιβάλλονται στον κατασκευαστή του οχήματος για την εγγύηση της γενικής ασφάλειας του οχήματος σε [ σημείο] 63 του μέρους [I] του παραρτήματος II του εν λόγω κανονισμού
• σε συνδυασμό με τον κανονισμό αριθ.
• σε συνδυασμό με τον κανονισμό 2019/2144, που ισχύει [από] 6 Ιουλίου 2022, και ιδίως το άρθρο 4 παράγραφοι 4 και 5 του …
[πρέπει] να ερμηνεύονται ως ότι ο κατασκευαστής του οχήματος πρέπει πάντα να διασφαλίζει, μεταξύ άλλων κατά την εφαρμογή των σχετικών μέτρων ασφαλείας, ότι το OBD του οχήματος, τα διαγνωστικά, η επισκευή και η συντήρηση, συμπεριλαμβανομένων των γραπτών εργασιών που είναι απαραίτητες για τους σκοπούς αυτούς, μπορούν να εκτελούνται από ανεξάρτητους επισκευαστές χρησιμοποιώντας ένα καθολικό και γενικό διαγνωστικό εργαλείο, χωρίς καμία ανάγκη να πληρούνται απαιτήσεις, που δεν ορίζονται ρητά στον κανονισμό, για τη συσκευή να έχει σύνδεση στο Διαδίκτυο σε διακομιστή που ορίζεται από τον κατασκευαστή ή/και ο χρήστης να έχει εγγραφεί προσωπικά στο όχημα κατασκευαστή εκ των προτέρων;
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο διαπίστωσε, ως ερμηνεία του επί του παρόντος ισχύοντος κανονιστικού πλαισίου της ΕΕ για τα δεδομένα επί του οχήματος, ότι η υποχρέωση των κατασκευαστών οχημάτων να παρέχουν απεριόριστη, τυποποιημένη και αμερόληπτη πρόσβαση στις πληροφορίες OBD και στις πληροφορίες επισκευής και συντήρησης οχημάτων, σύμφωνα με Τέχνη. 61(1) Κανονισμός (ΕΕ) 2018/858, περιλαμβάνει την υποχρέωση να επιτρέπεται σε ανεξάρτητους φορείς εκμετάλλευσης να επεξεργάζονται και να χρησιμοποιούν αυτές τις πληροφορίες, χωρίς να υπόκεινται σε όρους άλλους από αυτούς που ορίζει ο εν λόγω κανονισμός.
Οι πληροφορίες OBD πρέπει να είναι «εύκολα προσβάσιμες» και η πρόσβαση πρέπει να υπερβαίνει μια δυνατότητα μόνο για ανάγνωση.
Ο κανονισμός (ΕΕ) 2018/858 έχει ως στόχο τη διασφάλιση αποτελεσματικού ανταγωνισμού στην αγορά υπηρεσιών πληροφοριών επισκευής και συντήρησης οχημάτων. Επιπλέον, ο Κανονισμός (ΕΕ) 2018/858 αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 27 του κανονισμού 2019/2144 που ορίζει ρητά ότι τα μέτρα ασφαλείας «δεν πρέπει να θέτουν σε κίνδυνο τις υποχρεώσεις του κατασκευαστή του οχήματος να παρέχει πρόσβαση σε ολοκληρωμένες διαγνωστικές πληροφορίες και δεδομένα επί του οχήματος σχετικά με την επισκευή οχήματος και συντήρηση.»
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο διαπίστωσε επίσης ότι, σε αντίθεση με τους ισχυρισμούς της Stellantis, ο κανονισμός του ΟΗΕ αριθ. 155 δεν εμποδίζει αυτήν την ερμηνεία, καθώς το σημείο 1.3 του κανονισμού του ΟΗΕ αριθ. στο όχημα, τα δεδομένα, τις λειτουργίες και τους πόρους του και τις συνθήκες αυτής της πρόσβασης.»
Ενώ η συγκεκριμένη υπόθεση που οδήγησε στην παραπομπή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο δεν έχει ακόμη αποφασιστεί από το Περιφερειακό Δικαστήριο της Κολωνίας και μπορεί ακόμη να αποτελέσει αντικείμενο προσφυγής, η απόφαση του Ε.Δ. έχει ήδη δημιουργήσει προηγούμενο στο βαθμό που τυχόν περιορισμοί πρόσβασης σε ανεξάρτητο όχημα δεδομένων οχημάτων οι επισκευαστές δεν επιτρέπεται να υπερβαίνουν τα πρότυπα που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) 2018/858.
Μένει να δούμε πώς θα ερμηνεύσει το Γερμανικό δικαστήριο την Απόφαση και τις ειδικές απαιτήσεις που ορίζονται στον Κανονισμό (ΕΕ) 2018/858 σχετικά με την απεριόριστη πρόσβαση στις πληροφορίες OBD, καθώς το Ε.Δ. δεν διευκρίνισε τα επιτρεπόμενα μέτρα ασφαλείας που μπορούν να ληφθούν με όχημα κατασκευαστές προκειμένου να αποτραπεί η κακή χρήση δεδομένων. Έτσι, οι κατασκευαστές οχημάτων πρέπει να αξιολογούν τις τρέχουσες πρακτικές τους όσον αφορά τη διάθεση δεδομένων σε ανεξάρτητους επισκευαστές οχημάτων και στους δικούς τους εξουσιοδοτημένους επισκευαστές και ταυτόχρονα να συνεχίσουν να διασφαλίζουν ότι τα οχήματα διαθέτουν κατάλληλα μέτρα κυβερνοασφάλειας.
ΥΠΟΘΕΣΗ GESAMTVERBAND AUTOTEILE-HANDEL EV ./. SCANIA CV AB (C-319/22)
Στην πρόσφατη απόφαση του Ε.Δ. της 9ης Νοεμβρίου 2023, υπόθεση C-319/22 (Gesamtverband Autoteile-Handel e. V. ./. Scania CV AB), το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο επιβεβαίωσε για άλλη μια φορά τις υποχρεώσεις μεταφοράς δεδομένων της αυτοκινητοβιομηχανίας έναντι ανεξάρτητων οικονομικών φορέων όπως συνεργεία, έμποροι ανταλλακτικών και εκδότες τεχνικών πληροφοριών.
Ειδικότερα, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο γνωμοδότησε εάν η βάση δεδομένων ανταλλακτικών πρέπει επίσης να περιέχει τον αριθμό αναγνώρισης οχήματος (VIN) και εάν το VIN είναι ένα προσωπικό σύνολο δεδομένων βάσει του GDPR.
Ένα από τα κύρια νομικά επιχειρήματα των κατασκευαστών ήταν ότι ο GDPR δεν τους επιτρέπει να μοιράζονται το VIN με ανεξάρτητους οικονομικούς φορείς.
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έκρινε ότι το VIN, ως απλός αλφαριθμητικός κωδικός, δεν αποτελούσε, από μόνο του, δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα.
Ωστόσο, αυτή η αξιολόγηση ενδέχεται να αλλάξει εάν υπήρχε και η βεβαίωση εγγραφής και είχε καταχωρηθεί εκεί ένα φυσικό πρόσωπο. Εάν, για παράδειγμα, συνεργεία, έμποροι ανταλλακτικών ή εκδότες τεχνικών πληροφοριών μπορούσαν εύλογα να συσχετίσουν το VIN με ένα φυσικό πρόσωπο με τη βοήθεια περαιτέρω πληροφοριών, το VIN θα αποτελούσε προσωπικά δεδομένα για αυτά και «έμμεσα και για τους κατασκευαστές οχημάτων».
Η υποχρέωση παροχής πρόσβασης στις πληροφορίες σύμφωνα με το άρθρο. 61 Ο Κανονισμός 2018/858 αποτελούσε νομική υποχρέωση σύμφωνα με το άρθ. 6 παράγρ. 1 λιτ. γ GDPR.
Επιπλέον, εάν τα δικαιώματα πρόσβασης στα δεδομένα βάσει του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/858 συνιστούν νομική υποχρέωση βάσει του άρθρου. 6 παράγρ. 1 λιτ. γ GDPR, τότε αυτή η υποχρέωση μπορεί επίσης να διευκολύνει την πρόσβαση βάσει του νέου νόμου για τα δεδομένα, καθώς μπορεί επίσης να υπάρχει νομική βάση βάσει του τελευταίου για τη μεταφορά δεδομένων.
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ
Οι αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου είναι σύμφωνες με τη συνολική προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενίσχυση του ανταγωνισμού στον τομέα της μετά την πώληση αυτοκινήτων.
Τον Απρίλιο του 2023, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρέτεινε την ισχύ του κανονισμού απαλλαγής κατά κατηγορία μηχανοκίνητων οχημάτων έως τις 31 Μαΐου 2028 και ενημέρωσε τις συμπληρωματικές κατευθυντήριες γραμμές για τους κάθετους περιορισμούς στις συμφωνίες για την πώληση και επισκευή μηχανοκίνητων οχημάτων και για τη διανομή ανταλλακτικών για μηχανοκίνητα οχήματα (Συμπληρωματικές κατευθυντήριες γραμμές) για να διευκρινιστεί ότι τα δεδομένα που παράγονται από αισθητήρες οχημάτων μπορεί να αποτελούν ουσιαστική εισροή για την παροχή υπηρεσιών επισκευής και συντήρησης.
Κατά συνέπεια, οι συστηματικές διακρίσεις από κατασκευαστές κατά ανεξάρτητων επισκευαστών υπέρ εξουσιοδοτημένων επισκευαστών μπορεί να συνιστά παράβαση του άρθρου 101 της Συνθήκης λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), ενώ η μονομερής απόκρυψη δεδομένων οχήματος από έναν κατασκευαστή οχημάτων από ανεξάρτητους επισκευαστές μπορεί συνιστούν κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης που απαγορεύεται από το άρθρο 102 ΣΛΕΕ.
Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου υποδηλώνει επίσης ότι ο GDPR μπορεί να μην προστατεύει πλήρως τους οργανισμούς από τις υποχρεώσεις κοινής χρήσης δεδομένων που ισχύουν γι’ αυτούς βάσει άλλων νόμων της ΕΕ (ειδικά εκείνων που αποσκοπούν στην προώθηση του ανταγωνισμού).
Σημειώνοντας την πιθανή ένταση μεταξύ της δυνατότητας πρόσβασης σε δεδομένα οχημάτων και της εξασφάλισης επαρκούς ασφάλειας στον κυβερνοχώρο, οι συμπληρωματικές κατευθυντήριες γραμμές αναφέρουν συγκεκριμένα ότι η απόκρυψη εισροών βάσει πιθανών ανησυχιών για την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο υπόκειται στην αρχή της αναλογικότητας.
Οι αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου προσδιορίζουν πλέον τον βαθμό στον οποίο η πρόσβαση στα δεδομένα πρέπει να παρέχεται από το νόμο και, ως εκ τούτου, θα αποδειχθεί επίσης συναφής για την εφαρμογή των άρθρων 101 και 102 της ΣΛΕΕ σε αυτόν τον τομέα.
Ο επερχόμενος νόμος για τα δεδομένα της ΕΕ θα έχει επίσης αντίκτυπο στα δικαιώματα και τις ικανότητες των ανεξάρτητων επισκευαστών οχημάτων να έχουν πρόσβαση σε δεδομένα οχημάτων.
Σκοπός του είναι να υποχρεώσει τους κατασκευαστές να διαθέτουν τα δεδομένα που δημιουργούνται από τη χρήση των προϊόντων τους, συμπεριλαμβανομένων των οχημάτων, δωρεάν στους χρήστες ή, κατόπιν αιτήματος των χρηστών, σε τρίτους.
Ωστόσο, καθώς ο νόμος περί δεδομένων θα περιέχει επίσης περιορισμούς σε αυτές τις υποχρεώσεις με σκοπό την προστασία των εμπορικών μυστικών των κατασκευαστών, η πλήρης έκταση των δικαιωμάτων πρόσβασης στα δεδομένα των επισκευαστών έναντι των κατασκευαστών βάσει του νόμου περί δεδομένων θα υπόκειται πιθανώς σε περαιτέρω συζητήσεις. προς τα εμπρός.
Ενώ οι αποφάσεις δεν θα ισχύουν άμεσα στο Ηνωμένο Βασίλειο, η συνολική προσέγγιση της ενίσχυσης του ανταγωνισμού μεταξύ ανεξάρτητων και εξουσιοδοτημένων επισκευαστών ακολουθείται επίσης στο Ηνωμένο Βασίλειο. Για παράδειγμα, η εντολή απαλλαγής κατά κατηγορία μηχανοκίνητων οχημάτων, η οποία τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουνίου 2023, προβλέπει στους κατασκευαστές να διασφαλίζουν ότι οι ανεξάρτητοι επισκευαστές έχουν πρόσβαση σε πληροφορίες επισκευής και συντήρησης με όρους που δεν εισάγουν διακρίσεις.
ΑΠΟΨΗ
Οι πρόσφατες αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου καταδεικνύουν για άλλη μια φορά ότι οι OEM και οι επισκευαστές οχημάτων θα πρέπει να πλοηγούνται προσεκτικά στους διάφορους ευρωπαϊκούς κανονισμούς σχετικά με την πρόσβαση στα δεδομένα οχημάτων για τους επισκευαστές και, στο εξής, τους χρήστες οχημάτων.
Συνολικά, οι κατασκευαστές οχημάτων μπορεί να χρειαστεί να εξετάσουν τυχόν επακόλουθες επιπτώσεις στη σχεδίαση των οχημάτων τους, ενώ παράλληλα συμμορφώνονται με άλλες δυνητικά ανταγωνιστικές υποχρεώσεις, ιδίως σε σχέση με την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο ή τις υποχρεώσεις προστασίας δεδομένων βάσει του GDPR και του νέου νόμου περί δεδομένων.
Στο επόμενο τεύχος η απόφαση που αλλάζει τα δεδομένα, στο τοπίο της διάγνωσης OBD με βάση τον κανονισμό της ΕΕ 2018/858.
