Περιεχόμενα Άρθρου
Απίστευτες αποκαλύψεις για το πετρέλαιο της Ελλάδας! Αλήθεια ή ψέματα; Σημαντικές διαστάσεις φαίνεται να παίρνει το θέμα του ορυκτού πλούτου της Ελλάδας, μετά τις αποκαλύψεις και τις αναφορές για ποσότητες φυσικού αερίου που θα μπορούσαν μέσα σε δύο χρόνια να εξοφλήσουν το διεθνές χρέος της χώρας μας.
Φαίνεται ότι οι αποκαλύψεις αυτές οδήγησαν και τον πρωθυπουργό κ. Γιώργο Παπανδρέου, με σχετική ομιλία του στη Βουλή να ανοίξει με τον πλέον επίσημο τρόπο τον δρόμο για την πραγματοποίηση ερευνών για πετρέλαιο και φυσικό αέριο στον ελληνικό χώρο. Πρόκειται για μια υπόθεση που τα τελευταία χρόνια παραμένει απολύτως παγωμένη, σε σημείο που να μην προωθείται καν στη Βουλή το νομοσχέδιο για την ίδρυση του φορέα που θα αναλάβει τη φύλαξη των αρχείων των ερευνών που έχουν διενεργηθεί στη χώρα, αλλά θα έχει και την ευθύνη για τη έρευνα και εκμετάλλευση περιοχών, τυχαίο ή όχι;
Εύκολα βέβαια καταλαβαίνει κάποιος ότι υπάρχει έντονο παζάρι παρασκηνιακών διαβουλεύσεων και πιέσεων, και από την δήλωση της κ. Μπιρμπίλη για το σχετικό θέμα «ότι η κυβέρνηση περιμένει εισηγήσεις των υπουργών Εξωτερικών και Άμυνας για το αν θα προχωρήσει στη δημιουργία Φορέα Διαχείρισης του ορυκτού πλούτου της Ελλάδας.
Ας σημειωθεί ότι ακόμη και η συζήτηση ή η όποια αναφορά για την ίδρυση φορέα έρευνας και εκμετάλλευσης προκαλεί ένταση και παραβιάσεις στο Αιγαίο με αποτέλεσμα να μην προωθείται και στη Βουλή το σχετικό νομοσχέδιο που βρίσκεται στα συρτάρια του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας ώστε όλοι να έχουν τη ησυχία τους.
Υπάρχει πετρέλαιο;
Υπάρχει όμως πετρέλαιο στον ελληνικό χώρο και ειδικά στο Αιγαίο; Θα πρέπει να σημειωθεί ότι πολλές μέχρι σήμερα έρευνες έχουν γίνει στον Ελλαδικό χώρο, με αποτελέσματα που είτε ήταν αμφίβολα, είτε για διάφορους λόγους σκοπιμότητας δεν υπήρχε κανένα αποτέλεσμα, είτε οι έρευνες σταματούσαν πριν ολοκληρωθούν.
Τι λέει η ιστορία;
Μια σύντομη ιστορική αναδρομή με αφετηρία το 1903 (πηγή: Express) και η οποία δείχνει σε γενικές γραμμές την όλη κατάσταση αναφέρει:
Οι πρώτες έρευνες για πετρέλαιο στην Ελλάδα ξεκίνησαν το 1903 από τη βρετανική London Oil Development στη Ζάκυνθο, χωρίς όμως αποτέλεσμα και η προσπάθεια εγκαταλείφθηκε το 1938, οπότε ξεκίνησαν έρευνες στη Βορειοδυτική Πελοπόννησο και στις Φέρες της Θράκης. Τα πρώτα αποτελέσματα ήταν ενθαρρυντικά, αλλά οι έρευνες σταμάτησαν λόγω του πολέμου.
Το 1960 το Yπουργείο Βιομηχανίας σε συνεργασία με το Γαλλικό Ινστιτούτο Πετρελαίων (IFP) προχώρησε σε συστηματικές έρευνες σε ολόκληρο τον χερσαίο ελλαδικό χώρο εντείνοντας τις προσπάθειες στην Hπειρο, τα Ιόνια Nησιά, την Κεντρική Μακεδονία και την Ευρυτανία, ενώ παράλληλα εταιρίες όπως οι BP, Esso, Safor κ.ά., εξασφάλισαν άδειες για γεωτρήσεις σε άλλες περιοχές.
Το 1969 με απευθείας παραχωρήσεις η Chevron πήρε τα δικαιώματα στον χώρο του Νοτίου Αιγαίου και τη Δωδεκάνησο, η Texaco στον θαλάσσιο χώρο ανάμεσα στη Χίο και τη Λέσβο, αλλά και νότια της Σαμοθράκης, ενώ η Anschutz πήρε το τρίγωνο Θεσσαλονίκη – Επανομή – Κασσάνδρα. Η πιο τυχερή από όλους ήταν η εταιρία Oceanic, που είχε διαλέξει ως χώρο των ερευνών της τη θαλάσσια περιοχή της Θάσου.
Στο τέλος του 1973 βρέθηκαν τα πρώτα και μοναδικά, μέχρι στιγμής, εκμεταλλεύσιμα κοιτάσματα πετρελαίου στη χώρα μας, τα κοιτάσματα του Πρίνου και της Νότιας Καβάλας. Μεγάλη κινητικότητα και ενδιαφέρον από ιδιωτικές εταιρίες σημειώθηκε και τα δύο τελευταία χρόνια της δικτατορίας. Από τον χειμώνα του 1972 ως και το καλοκαίρι του 1974 οι υπηρεσίες του Yπουργείου Βιομηχανίας είχαν κατακλυσθεί από 50 περίπου αιτήσεις για έρευνες σε όλη την Ελλάδα, κυρίως από την Αμερική και τον Καναδά. Δεν έλειψε όμως και το ενδιαφέρον Ελλήνων επιχειρηματιών της θάλασσας και της στεριάς. Μεταξύ αυτών οι αδελφοί Βαρδινογιάννη, αλλά και αρκετοί εφοπλιστές. Ο Θόδωρος Βαρδινογιάννης, με αίτησή του στις 8 Μαρτίου 1974, ζητούσε να κάνει έρευνες για πετρέλαιο σε μια περιοχή 4.687 χιλιομέτρων στην Κρήτη, ενώ τα αδέλφια του επέλεγαν μικρότερης έκτασης περιοχές στην Αλεξανδρούπολη και τη Χαλκιδική. Από τις 50 και πλέον αιτήσεις οι μισές αφορούσαν περιοχές του Αιγαίου, από τον Aγιο Ευστράτιο και τη Λήμνο ως την Κω και την Κάρπαθο.
Το 1981, λίγο πριν από τις εκλογές, η διοίκηση της Δημόσιας Επιχείρησης Πετρελαίου διενήργησε τους δύο πρώτους για τα ελληνικά δεδομένα γύρους παραχωρήσεων διαφόρων θαλασσίων και χερσαίων περιοχών με βάση τον ν. 468/76. Η ανταπόκριση των ξένων εταιριών στην τελική φάση της διαδικασίας ήταν περιορισμένη. Στον πρώτο γύρο υπέβαλε προσφορά μόνο η κρατική ιταλική εταιρία Agip για την περιοχή των Παξών. Οι Ιταλοί υπέγραψαν σύμβαση και εγκαταστάθηκαν στους Παξούς, αλλά έπειτα από δύο χρόνια και ενώ δεν είχαν ολοκληρώσει τις συμβατικές ερευνητικές τους υποχρεώσεις, αποχώρησαν. Στο δεύτερο γύρο της διαδικασίας υπέβαλαν προσφορές η πολυεθνική Shell για τον Θερμαϊκό Κόλπο και η αμερικανική Sunmark Exploration για το Δέλτα του Νέστου. Η Shell υπέγραψε σύμβαση με το Eλληνικό Δημόσιο, η οποία όμως δεν επικυρώθηκε από την κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου, ενώ η Sunmark απέσυρε την προσφορά της.
Το 1987 συστήνεται η κοινοπραξία NAPC (Northern Aegean Petroleum Company), στην οποία περιήλθαν τα δικαιώματα ερευνών από την καναδική Denison (διάδοχο της Oceanic) με σκοπό τη συνέχιση των ερευνών στην περιοχή του Πρίνου. Ακολούθησε η κρίση του Μαρτίου του 1987 με την έξοδο του Σισμίκ στο Αιγαίο. Η εταιρία συνέχισε να λειτουργεί έως το 1999, οπότε αποχώρησε και η περιοχή παραχωρήθηκε από το τότε Yπουργείο Ανάπτυξης στην κοινοπραξία Kavala Oil (67% Ευρωτεχνική και 33% ο συνεταιρισμός των εργαζομένων). Η Kavala Oil εξαγοράστηκε στη συνέχεια από την Ενεργειακή Αιγαίου του εφοπλιστή Τοπούζογλου, ο οποίος όπως όλα δείχνουν θεωρεί πως πράγματι υπάρχει πετρέλαιο στο Βόρειο Αιγαίο και αξίζει τον κόπο και το χρήμα να ερευνηθεί η περιοχή.
Η τελευταία απόπειρα από τη Δημόσια Επιχείρηση Πετρελάιου, να προσελκύσει επενδύσεις στην έρευνα εκδηλώθηκε με τον γύρο παραχωρήσεων του 1997 που κατέληξε στη συμβολαιοποίηση με τους Αμερικανούς της Texas Union και τους Βρετανούς της Enterprice Oil, περιοχών στη θάλασσα του Ιονίου, στη Βορειοδυτική Πελοπόννησο, στην Αιτωλοακαρνανία και στην Ήπειρο.
Τι γίνεται σήμερα;
Σήμερα όμως όπου η τιμή του πετρελαίου είναι υψηλή και οι πολιτικές συγκυρίες ποιο πρόσφορες, είναι πάλι το ενδιαφέρον έντονο από διάφορες πολυεθνικές εταιρίες. Επίσης μετά και τις διάφορες αποκαλύψεις, υπάρχει “ενδιαφέρον” και από την Αμερική, όπου δια στόματος αμερικανών παραγόντων, εφόσον της το “επιτρέψουν” Ελλάδα και Τουρκία, είναι έτοιμη να συμμετέχει στο τραπέζι με το “Λουκούλλειο γεύμα” που οσμίζεται.
Φαίνεται λοιπόν, όπως διαγράφονται οι καταστάσεις, χωρίς την συμμετοχή της Αμερικής και το ανάλογο κέρδος που θα έχει δεν μπορούμε να μιλάμε για εκμετάλλευση του ορυκτού μας πλούτου στο Αιγαίο και να αναζητούμε τον φορέα που θα αναθερμάνει το όνειρο του μαύρου χρυσού.
