Μετά τα πρώτα άρθρα για τα σκάφη και τους κινητήρες αναψυχής παρουσιάζουμε τις κατηγορίες των μηχανοκίνητων και ιστιοφόρων σκαφών.
Ο κάθε τύπος σκάφους στο χώρο του σκάφους αναψυχής αποτελεί και έναν συμβιβασμό τεσσάρων κύριων και βασικών συντελεστών δηλαδή: της ασφάλειας, της άνεσης, της ταχύτητας και του κόστους αγοράς ή της ναυπήγησης. Το σκάφος αναψυχής, όπου και να βρίσκεται, στις μαρίνες, στις εκθέσεις, στα ναυτικά σαλόνια, σε περιοδικά, prospectus ακόμη και στο internet είναι πάντα ένας πόλος έλξης για τους φίλους του. Παλιά, τα σκάφη αναψυχής αποκαλούνταν «λόρδικα» γιατί η απόκτησή τους ήταν για τους περισσότερους απαγορευτική λόγω κόστους. Σήμερα, το σκάφος αναψυχής σε όλες τις μορφές, από το μικρό βαρκάκι μέχρι το μεσαίο και μεγαλύτερο είναι διάσπαρτο σε όλες τις οικονομικές τάξεις, κυρίως από την εποχή που το GRP άρχισε να χρησιμοποιείται στη ναυπήγηση. Τώρα υπάρχουν περισσότερα από ποτέ μικρά και μεγάλα σκάφη, με αποτέλεσμα ακόμα και ο ελλιμενισμός τους στις μαρίνες και τα λιμανάκια να γίνεται πολλές φορές προβληματικός
Τα σκάφη αναψυχής χωρίζονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες:
Α) Μηχανοκίνητα (motor yachts)
Τα Μηχανοκίνητα είναι τα σκάφη τα οποία ως μέσο πρόωσης χρησιμοποιούν μηχανές (που θα εξετάσουμε σε επόμενο άρθρο) ταξινομούνται στις εξής κατηγορίες:
1. Μηχανοκίνητο κρουαζιέρας
2. Μηχανοκίνητο επιδόσεων
3. Μηχανοκίνητο αγωνιστικό
Άλλη μια ταξινόμηση των μηχανοκίνητων σκαφών είναι η ακόλουθη:
1. Φουσκωτά Σκάφη
2. Ταχύπλοα ανοιχτά – Πολυεστερικά
3. Ταχύπλοα “με καμπίνα”
4. Ερασιτεχνικά Ψαράδικα Σκάφη
Β) Ιστιοπλοϊκά (sailing yachts)
Τα Ιστιοπλοϊκά σκάφη δηλαδή αυτά τα οποία κινούνται με ιστία δηλαδή με πανιά και διαθέτουν βοηθητική μηχανή και ταξινομούνται σε δύο μεγάλες κατηγορίες.
1. Ιστιοφόρο κρουαζιέρας-αναψυχής
2. Ιστιοφόρο αγωνιστικό
Τα ιστιοφόρα όπως και τα μηχανοκίνητα σκάφη ταξινομούνται επίσης ανάλογα με το μέγεθός τους.
1. Στην πρώτη κατηγορία κατατάσσονται τα μικρά ιστιοπλοϊκά με μήκος από μέχρι 8 έως δέκα περίπου μέτρα.
2. Στη δεύτερη κατηγορία υπάγονται τα μεσαία σκάφη το μήκος των οποίων κυμαίνεται από δέκα έως δεκατρία περίπου μέτρα.
3. Στην τρίτη κατηγορία κατατάσσονται τα μεγάλα ιστιοπλοϊκά σκάφη με μήκος από 13 έως 15 μέτρα.
Περαιτέρω κατηγοριοποίησή τους μπορεί να πραγματοποιηθεί ανάλογα με:
• Το σχήμα τους και τον αριθμό των πανιών τους
• Την θέση και τον αριθμό των ιστίων τους
Τα κύρια χαρακτηριστικά όλων των ιστιοφόρων σκαφών αναψυχής είναι το μεγάλο πλάτος και το μεγάλο βύθισμα. Τα περισσότερα σύγχρονα ιστιοπλοϊκά έχουν ένα μόνο κατάρτι με δύο τριγωνικά πανιά. Εκτός από τα μονοκάταρτα (sloops) υπάρχουν και τρεις τύποι δικάταρτων ιστιοπλοϊκών:
α) το γιολ (yawl), που είναι ο πιο αποδοτικός τύπος για ιστιοπλοΐα,
β) η γολέτα (ketch), που χρησιμοποιείται κυρίως σε ιστιοπλοϊκά αναψυχής και η σκούνα (schooner), που απαντάται σε σκάφη με σχετικά μεγάλο μέγεθος.
